Net borç / özkaynak nedir, nasıl hesaplanır?
Borçluluğun ortakların sermayesine göre büyüklüğü. 1'in üzerindeyse net borç özkaynaktan büyüktür.
Net borç / özkaynak = (Finansal borç − Nakit ve kısa vadeli yatırımlar) ÷ Özkaynak
Bu oran, şirketin borçla mı yoksa ortaklarının parasıyla mı büyüdüğünü gösterir. 1'in üzerindeyse elindeki nakit düşüldükten sonra kalan borç özkaynaktan büyüktür. Eksi değer ise nakdin finansal borçtan fazla olduğu, yani şirketin "net nakit" konumunda olduğu anlamına gelir.
Borç yükü yüksek şirketlerde faiz oranları yükseldiğinde ya da satışlar düştüğünde finansman gideri kârı hızla eritebilir. Döviz cinsinden borcu olan şirketlerde kur artışı borcu TL olarak büyütür.
Gerçek örnek: Tüpraş · 2Ç26
| Finansal borç | 68,2 milyar TL |
|---|---|
| Nakit ve kısa vadeli yatırımlar | 198,9 milyar TL |
| Net borç | −130,7 milyar TL |
| Özkaynak | 456,1 milyar TL |
| Net borç / özkaynak | −0,29× |
Rakamlar şirketin KAP'a bildirdiği 2Ç26 finansal tablolarından. Örnek şirket kuralla seçilir: BIST 30'da bu çeyrek hasılatı en büyük sanayi ve hizmet şirketi. Tavsiye değildir.
Nasıl yorumlanır?
- Enerji, havayolu ve telekom gibi yüksek yatırım gerektiren sektörlerde oranın yüksek olması olağandır; şirketin nakit üretimiyle birlikte değerlendirin.
- Bankalarda bu oran kullanılmaz: mevduat ve krediler işin kendisidir.
- Oran dönem sonu bilançosundandır; çeyrek içindeki borçlanma ya da ödemeleri göstermez.
Borsa İstanbul'da 2Ç26
Hesaplanabilen 532 şirketin ortancası (medyan) 0,08×.
En yüksek
Holdingler hariç (bankacılık gelirleri konsolide). Sıralamada çeyreklik hasılatı 1 milyar TL'nin altındaki sanayi şirketleri yok (küçük tabanlı uç değerler). Her şirketin 2Ç26 rakamı; o çeyreği henüz açıklamayanlar dahil değil. Tarama aracında süz →
Tüm sözlük · Bilanço nasıl okunur. Bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.